Γυμνόσπερμα

Τα γυμνόσπερμα (Gymnospermae) (γυμνό+σπέρμα) είναι συνήθως γνωστά ως «κωνοφόρα» είδη, έννοια που επιστημονικά δεν είναι ορθή. Η ομάδα αυτή των φυτών εμφανίστηκε στη γη πρώτα από όλα τα φυτά περίπου 350 εκατομμύρια χρόνια πριν. Ήταν για πολλά εκατομμύρια χρόνια τα κυρίαρχα φυτά στον πλανήτη. Στην πορεία όμως και φτάνοντας στα 50 εκατομμύρια χρόνια πριν, τα αγγειόσπερμα άρχισαν να πολλαπλασιάζονται με ταχείς ρυθμούς και ο αριθμός των γυμνόσπερμων να μειώνεται.Σήμερα υπάρχουν 780 είδη γυμνόσπερμων φυτών και τα περισσότερα από αυτά είναι κωνοφόρα δέντρα. 

Τα σκίτσα των ειδών έχουν σχεδιαστεί από τη Δασοπόνο Νικητούλα Ζαχαριουδάκη (nikizaxarioudaki@gmail.com) απόφοιτο του Τμήματος Δασοπονίας & Δ.Φ.Π. Καρπενησίου. Τα πρότυπα, αποξηραμένα δείγματα φυλλάσονται στο Τμήμα Δασοπονίας και Διαχείρισης Φυσικού Περιβάλλοντος του ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας.

 

Juniperus phoenicea (Άρκευθος φοινικική)

Κλάση: Pinopsidae, Τάξη: Cupressales, Οικογένεια: Cupressaceae

Juniperus phoenicea L. - Άρκευθος φοινικική

                                      

Αειθαλής, μόνοικος θάμνος ή δέντρο.

Φύλλα λεπιοειδή, ενώ στα νεαρά δένδρα βελονόμορφα και έντονα οξυκόρυφα.

Καρπός ραγοστρόβιλος σφαιρικός διαμέτρου 0,8-1,4 εκ. κοκκινοκάστανος γυαλιστερός.

 

Εξάπλωση στις παραμεσόγειες περιοχές. Στην Ελλάδα σε παραθαλάσσιες περιοχές

 

Juniperus oxycedrus subsp. oxycedrus - Άρκευθος οξύκεδρος

από την Ικαρία (photo by Δημήτρης Καντούνης)

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Cupressales, Οικογένεια: Cupressaceae

Juniperus oxycedrus subsp. oxycedrus L. (Άρκευθος οξύκεδρος)

                                      

Αειθαλής, μόνοικος θάμνος

Φύλλα βελονοειδή, ανά τρία σε σπόνδυλους, οξυκόρυφα μήκους 1,5-2 εκ και πλάτους 1-1,5 χιλ., πράσινα, με δυο λευκές γραμμές.

Abies cephalonica (Ελάτη Κεφαλληνιακή)

Κλάση: Pinatae, Τάξη: Pinales, Οικογένεια: Pinaceae

Abies cephalonica J.W. Loudon – Ελάτη Κεφαλληνιακή

Το όνομα Abies cephalonica δόθηκε από τον Άγγλο Βοτανικό J.W. Loudon το 1838, όταν το διέκρινε ως διαφορετικό είδος ελάτης στην Κεφαλονιά

 

Αειθαλές μόνοικο δέντρο. Νεαροί κλαδίσκοι γυμνοί (χωρίς τριχίδια), γυαλιστεροί. Οφθαλμοί με πολλή ρητίνη, ωοειδής.

Sequoiadendron giganteum

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Cupressales, Οικογένεια: Cupressaceae

Sequoiadendron giganteum (Lindl.) Buchh.

                                      

Αειθαλές, μόνοικο δένδρο, ύψους έως 100 μ.

Φύλλα λεπιόμορφα, με σπειροειδή διάταξη, έντονα οξυκόρυφα, μήκους 4-6 χιλ.

Κώνοι ωοειδείς, σε βραχύς κλαδίσκους, μήκους 5-8 εκ.

 

Καλλωπιστικό από την Καλιφόρνια.

 

Πηγές, Πληροφορίες, Άρθρα

Larix europaea

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Pinales, Οικογένεια: Pinaceae

Larix decidua Mill. – Λάρικα φυλλοβόλος

                                      

Φυλλοβόλο μόνοικο δέντρο. Κλαδίσκοι κιτρινωποί, γυμνοί.

Φύλλα βελονοειδή μήκους 1,5-3 εκ., ανοικτοπράσινα, λεπτά και μαλακά. Αυτά των βραχυκλαδίων λεπτότερα, μακρύτερα από εκείνα των μακροκλαδίων.

Taxus baccata (Iταμος)

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Cupressales, Οικογένεια: Taxaceae

Taxus baccata L. – Ίταμος

                                      

Αειθαλές, δίοικο δένδρο.

Φύλλα βελονοειδή, μαλακά. Στην κάτω επιφάνεια είναι ανοιχτοπράσινα.

Καρπός κόκκινος, δρυπόμορφος.

 

Εξάπλωση στη δυτική και κεντρική Ευρώπη, βορειοδυτική Αφρική και στον Καύκασο. Σχεδόν σε βουνά όλης της Ελλάδας.

 

Sequoia sempervirens

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Cupressales, Οικογένεια: Cupressaceae

Sequoia sempervirens (D. Don.) Endl.

                                      

Αειθαλές, μόνοικο δένδρο ύψους έως 120 μ.

Φύλλα βελονοειδή, με σπειροειδή διάταξη στα κύρια κλαδιά και δίσειρη στα πλευρικά, με δυο λευκές γραμμές στην κάτω επιφάνεια, μήκους 6-20 εκ. Οι βελόνες κατερχόμενες προς το βλαστό τον τυλίγουν.

Κώνοι ωοειδείς, μήκους 1,2-2,5 εκ., μαυροκάστανοι.

Araucaria (Αρωκάρια)

Κλάση: Pinopsida, Τάξη: Araucariales, Οικογένεια: Araucariaceae

Araucaria Juss. - Αρωκάρια

                                      

Αειθαλές δένδρο με πολύ κανονική διακλάδωση.

Φύλλα βελονοειδή σε σπειροειδή διάταξη.

Άνθη μονογενή.

Καρπός κώνος αποξυλωμένος, σφαιρικός 10-13 χιλ.

 

Είναι καλλωπιστικό από τη Νότια Αμερική και την Ωκεανία.

 

Πηγές, Πληροφορίες, Άρθρα

Pinus halepensis (Πεύκη χαλέπιος)

Κλάση: Pinatae, Τάξη: Pinales, Οικογένεια: Pinaceae

Pinus halepensis Miller – Πεύκη χαλέπιος

Το όνομα “halepensis” προέρχεται από την πόλη Αλέπο (Halepo) της Συρίας. Πρόκειται για μια από τις αρχαιότερες πόλεις στον κόσμο, ενώ η κεντρική αγορά της ήταν μέχρι πρόσφατα η πιο αρχαία αγορά εν λειτουργία στον κόσμο. Καταστράφηκε από τον εμφύλιο πόλεμο της Συρίας… Σήμερα η πόλη είναι το κέντρο της εμφύλιας διαμάχης στη Συρία αλλά και της εμπόλεμης κατάστασης με το «Κράτος του Ισλάμ»…

Pages